Policyjne raporty wykazują, że to właśnie awarie układu hamulcowego doprowadzają do blisko 1/3 wszystkich kolizji drogowych w Polsce.
Wielu kierowców ciągle jednak umniejsza rolę płynu w układzie hamulcowym, zaniedbując jego regularną wymianę. Dlaczego należy o niej bezwzględnie pamiętać?
Do czego służy płyn hamulcowy?
Hamulce w samochodzie działają tak, jak prasa hydrauliczna. Zadaniem płynu hamulcowego jest przekazanie siły z pedału na klocki hamulcowe. Jest to niezwykle istotna rola! W samochodzie mnóstwo jest cieczy, których zadaniem jest utrzymanie sprawności poszczególnych mechanizmów. W przypadku płynu hamulcowego sprawa wygląda inaczej: bez płynu hamowanie nie odbędzie się, a w przypadku zużytego płynu – hamowanie będzie nieefektywne.
Jakie cechy nosi płyn, który będzie w stanie wywiązać się ze swojej funkcji? Cechy są trzy – wszystkie równie ważne:
- musi on charakteryzować się małą kurczliwością,
- stopień jego lepkości powinien być wyrównany w każdej temperaturze,
- temperatura jego wrzenia musi być wysoka (kiedy hamujemy, temperatura w układzie wzrasta, a rozcieńczony płyn zaczyna się gotować).
CIEKAWOSTKA
Układ hamulcowy w ruchu drogowym rozgrzewa się najbardziej podczas jazdy w korku lub na stale wciśniętym pedale hamulca.
Co ile wymieniać płyn hamulcowy?
Często słyszymy to pytanie, a odpowiedź jest dosyć prosta. Jeśli chcemy, by układ hamulcowy auta był sprawny, powinniśmy wymieniać płyn co 2 lata lub co 40-50 tysięcy przejechanych kilometrów.
Im dłużej z tym zwlekamy, tym większe ryzyko, że w płyn „naciągnie” wodę. Mimo, że układ hamulcowy może wydawać się szczelnie zamknięty, płyn jest substancją tak silnie higroskopijną, że wystarczy niewielka szczelina i dostęp powietrza, by zaczął pobierać z otoczenia wilgoć.
Dalszy scenariusz bywa w takich przypadkach dramatyczny. Płyn hamulcowy nagrzewa się w trakcie hamowania, wypełniająca go ciecz zaczyna wrzeć, zamienia się w gaz i w tej formie nie przenosi impulsu z pedału na tłoki (a dalej – na klocki hamulcowe). To wtedy hamulec działa ze znacznie mniejszą siłą, a nawet całkowicie odmawia posłuszeństwa. Regularna wymiana płynu pozwala skutecznie uniknąć takiej sytuacji.
Jaki płyn hamulcowy wybrać?
Płyny zalecane przez producentów konkretnych marek, to substancje poddawane odpowiednim testom i spełniające najwyższe standardy jakości. Ich charakterystyka jest dopasowana do potrzeb konkretnego układu.
Płyny – ze względu na skład – klasyfikowane są przez amerykański Department of Transportation (DOT). Najtańsze dostępne na polskim rynku płyny, to te oznaczone kategorią DOT-3. To waśnie one, jak i kolejne: DOT-4 i DOT 5.1 opierają swoje działanie na glikolu. Płyny z kategorii DOT-5 mają natomiast w swoim składzie silikon.
Osobna kategoria płynów, to te posiadające w składzie olej mineralny – mają przewagę nad płynami opierającymi swoje działanie na glikolu, bo nie pochłaniają wody. Są jednak od nich znacznie droższe, a skutkiem ubocznym ich stosowania może być korozja przewodów hamulcowych. Dzieję się tak dlatego, że płyny hamulcowe, które wchłaniają wilgoć, chronią przed osadzaniem się jej na metalowych elementach układu hamulcowego.
Jaki płyn jest najlepszy? Zdania są podzielone. Pewne jest jednak to, że nie wolno zapominać o jego regularnej wymianie. To stosunkowo niewielki wydatek, który może uchronić kierowcę i pasażerów przed poważnym niebezpieczeństwem.
Płyn hamulcowy – najważniejsze informacje:
- w samochodach grupy Volkswagen zaleca się wymianę płynu hamulcowego pierwszy raz po 3 latach od zakupu pojazdu, następnie regularnie co dwa lata
- płyn hamulcowy wchłania wilgoć (jest higroskopijny) – im dłużej nie jest wymieniany, tym więcej ma w sobie wody pobranej z otoczenia. Im więcej wody w płynie, tym niższą ma temperaturę wrzenia,
- jeśli podczas hamowania płyn się zagotuje (przez nadmierną ilość wody), może dojść do niebezpiecznej sytuacji: hamowanie będzie nieefektywne, bądź zastąpi efekt „hamulca wpadającego w podłogę”,
- jeśli płyn nie jest wymieniany regularnie – efektywność hamowania może spaść do zera.